Neděle 4. října 2026

Den sedmý - od vesnice z doby bronzové k prameni Drinu

Sedmý den našeho makedonského dobrodružství začal loučením s Ohridem. Po snídani jsme sbalili poslední věci, opustili ubytování a nasedli do autobusu. Ohridské jezero nás ale ještě nechtělo pustit jen tak – a tak jsme se vydali podél jeho břehu na jih, téměř až k albánským hranicím. První zastávkou byla Bay of Bones – Zátoka kostí, kde se přímo nad hladinou jezera nachází replika pravěké vesnice. Dřevěné domky stojící na kůlech nám na chvíli umožnily vyměnit 21. století za dobu bronzovou a představit si, jak asi vypadal každodenní život lidí, kteří zde před tisíci lety žili. A nutno dodat, že bydlení s takovým výhledem na Ohridské jezero by mělo své kouzlo i dnes. Archeologické nálezy skutečně dokládají existenci rozsáhlého pravěkého sídliště na kůlech v této části jezera. Potom jsme pokračovali ještě dál na jih, až téměř k albánským hranicím. Naším dalším cílem byly prameny u svatého Nauma, tradičně spojované s Černým Drinem. Křišťálově čistá voda, množství zeleně a okolní hory vytvořily úplně jinou atmosféru než rušnější Ohrid. Voda zde vyvěrá v desítkách přírodních pramenů a část jí přitéká podzemním krasovým systémem z oblasti Prespanského jezera. A když už jsme byli u svatého Nauma, nemohli jsme samozřejmě vynechat ani samotný klášter svatého Nauma. Místo vysoko nad jezerem nabízí nejen nádherné výhledy, ale také další kousek makedonské historie. Svatý Naum patřil k žákům a pokračovatelům Konstantina-Cyrila a Metoděje a právě zde na začátku 10. století založil klášter, v němž je také pohřben. Pak už nastal čas dát Ohridskému jezeru definitivní sbohem. Čekala nás cesta zpět do Skopje, během níž bylo dost času trochu odpočívat, prohlížet fotografie a možná si začít uvědomovat, že náš týden v Severní Makedonii se nezadržitelně blíží ke konci. V podvečer jsme dorazili do Skopje, kde se děti znovu rozešly do svých hostitelských rodin. Tentokrát už na poslední večer – sbalit kufry, podělit se o poslední společné chvíle a připravit se na zítřek.
Zítra nás totiž čeká poslední společné setkání ve škole, loučení s makedonskými kamarády a potom už cesta na letiště a odlet domů. Ten týden utekl možná až podezřele rychle.

 🇲🇰🇨🇿

Седмиот ден од нашата македонска авантура започна со збогување со Охрид. По појадокот ги спакувавме последните работи, го напуштивме сместувањето и се качивме во автобусот. Но, Охридското Езеро како сè уште да не сакаше да нè пушти, па тргнавме по неговиот брег кон југ, речиси до границата со Албанија. Првата станица беше Заливот на Коските – Bay of Bones, каде што над самата површина на езерото се наоѓа реконструкција на праисториска наколна населба. Дрвените куќички изградени на колци ни овозможија барем накратко да го замениме 21 век со бронзеното време и да замислиме како изгледал секојдневниот живот на луѓето кои живееле тука пред илјадници години. А мора да признаеме дека живеењето со ваков поглед кон Охридското Езеро би имало своја убавина и денес. Археолошките наоди навистина сведочат за постоењето на голема праисториска наколна населба во овој дел од езерото. Потоа продолживме уште подалеку кон југ, речиси до албанската граница. Нашата следна цел беа изворите кај Свети Наум, кои традиционално се поврзуваат со Црн Дрим. Кристално чистата вода, бујното зеленило и планините во околината создаваат сосема поинаква атмосфера од поживиот Охрид. Водата овде извира од десетици природни извори, а дел од неа пристигнува преку подземен карстен систем од областа на Преспанското Езеро. А кога веќе бевме кај Свети Наум, секако не можевме да го пропуштиме ниту самиот манастир „Свети Наум“. Сместен високо над езерото, тој нуди не само прекрасни погледи, туку и уште едно парче од македонската историја. Свети Наум бил еден од учениците и продолжувачите на делото на Константин-Кирил и Методиј, а токму тука, на почетокот на 10 век, го основал манастирот во кој е и погребан. Потоа дојде време конечно да му кажеме збогум на Охридското Езеро. Пред нас беше патот назад кон Скопје, а за време на возењето имавме доволно време малку да се одмориме, да ги разгледаме фотографиите и можеби полека да сфатиме дека нашата недела во Северна Македонија незапирливо се приближува кон крајот. Во раните вечерни часови пристигнавме во Скопје, каде што децата повторно заминаа кај своите семејства-домаќини. Овојпат за последната вечер – да ги спакуваат куферите, да ги поминат последните заеднички моменти и да се подготват за утрешниот ден. Утре нè очекува последната заедничка средба во училиштето, збогување со нашите македонски пријатели, а потоа и патот кон аеродромот и летот за дома.
Неделава помина можеби и сомнително брзо.